Жаңалықтар
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев өскелең ұрпақтың денсаулығын қорғауды мемлекеттің басым міндеттерінің бірі ретінде айқындады. Бұл қағида еліміздің жаңа Конституциясында өз көрінісін тапты. Емдеуге келмейтін ауруларға шалдыққан балаларға сапалы медициналық көмек көрсетуді қамтамасыз етуге ерекше назар аударылуы тиіс. Қазақстан Республикасында балаларға паллиативтік көмек көрсету стандартының негізгі ережелерін кезең-кезеңімен іске асыру мақсатында 2026 жылғы 22 маусым мен 3 шілде аралығында университетте «Балаларға паллиативтік көмек көрсетудің негіздері. Мейіргерлік күтім» тақырыбында біліктілікті арттыру курсы өткізілді. Курс тыңдаушылары жоғары оқу орнында дәрігерлер мен орта медицина қызметкерлерін даярлау бағдарламаларын іске асыратын оқытушылар және клиникалық психолог болды.
Оқу циклының басында онкология және сәулелік диагностика кафедрасының медицина ғылымдарының докторы, профессор В.Б. Сирота тыңдаушылармен Қазақстан Республикасында балаларға паллиативтік көмек көрсетуді ұйымдастыру, мультидисциплинарлық команданы қалыптастыру және оның мүшелерінің функционалдық міндеттерін бөлу мәселелерін талқылады. Сонымен қатар созылмалы ауырсынуды басудың заманауи қағидаттары, паллиативтік бейіндегі пациенттерде ауырсыну синдромы мен басқа да симптомдарды бақылау мәселелері жан-жақты қарастырылды. Балаларға паллиативтік көмек көрсетуде мейіргерлік күтімнің маңызы ерекше. Медициналық манипуляциялар мен ем-шараларды орындау барысында баланың қажеттіліктеріне жанашырлықпен қарау, олардың құқықтарын құрметтеу және қауіпсіз әрі сапалы күтіммен қамтамасыз ету – паллиативтік көмектің негізгі қағидаттарының бірі болып табылады.
Практикалық семинарлар «ҚМУ» КеАҚ-ның Клиникалық симуляциялық және білім беру технологиялары орталығының базасында өткізіліп, мамандандырылған балалар күтімі бойынша практикалық дағдыларды меңгеруге қажетті оқу жабдықтары ұсынылды. Тыңдаушылар стомаларға, катетерлерге, зондтарға және басқа да медициналық құрылғыларға күтім жасау дағдыларын тәжірибе жүзінде пысықтады.
Педиатрия және неонатология кафедрасының медицина ғылымдарының докторы, профессоры Б.Т. Түкбекова ауыр халдегі балалардың тамақтануын ұйымдастыру мәселелеріне арналған дәріс өткізді. Талқылау барысында емдік тамақтанудың маңыздылығы, жас ерекшелігіне бейімделген тағамдық қоспаларды дұрыс таңдау, оларды қолдануға қарсы көрсетілімдерді ескеру, сондай-ақ балалардың тағамдық жағдайына тұрақты мониторинг жүргізу қажеттілігі қарастырылды. Сонымен қатар бұл мәселелерді балаға күтім жасайтын тұлғалармен (КЖТ) міндетті түрде бірлесіп талқылаудың маңыздылығы ерекше атап өтілді.
Оқу циклінің қорытынды кезеңінде мультидисциплинарлық команданың (МДК) жұмысын модельдеу ұйымдастырылды. Тыңдаушыларға паллиативтік мәртебесі бар нақты пациенттің клиникалық жағдайы ұсынылып, оны талқылау барысында команда мүшелері баланың негізгі қажеттіліктерін айқындап, жеке бақылау және күтім жоспарын әзірледі.
Талқылау барысында жоспарда нақты іс-шараларды, оларды орындауға жауапты мамандарды және орындау мерзімдерін дәл көрсету қажеттілігіне ерекше назар аударылды. Бұл жүргізіліп жатқан жұмыстың динамикасын бағалауға және қажет болған жағдайда дер кезінде түзету енгізуге мүмкіндік береді.
Оқу циклінің маңызды нәтижелерінің бірі – командалық жұмыстың тиімді үлгісін қалыптастыру болды. Тыңдаушылар оқытушымен бірлесе отырып, әрбір маманның рөлін тәжірибеде орындағаннан кейін мобильді патронаждық топ қызметін ұйымдастырудың ықтимал модельдерінің бірін талқылады. Бұл тәжірибе бір-бірін тыңдай білуге, пікір алмасуға және өзара іс-қимылды үйлестіруге мүмкіндік берді. Практикалық дағдыларды дұрыс орындаудың негізінде ДДҰ (World Health Organization) ұсынған маңызды қағидаттардың бірі – балаға қамқорлықпен күтім жасауға негізделген күтім қағидаты жатқаны ерекше атап өтілді.
Өткізілген оқу циклі өзектілігі мен практикалық маңызы жоғары білім беру іс-шарасы болды. Алынған тәжірибе университеттің профессор-оқытушылар құрамына балаларға паллиативтік көмек көрсету және мейіргерлік күтім мәселелерін медициналық кадрларды даярлаудың барлық деңгейлеріне, оның ішінде мейіргер ісі мамандарының біліктілігін арттыру бағдарламаларына одан әрі тиімді енгізуге мүмкіндік береді.